Zorgkantoor
Zorgkantoor

Het functioneren van het sociaal domein in Hollands Kroon

GroenLinks, PvdA en ChristenUnie zijn bezorgd over de gang van zaken in het sociaal domein in Hollands Kroon. De gemeente is verantwoordelijk voor de zorg en het is de plicht van de gemeenteraad om zich goed te informeren en te controleren of onze inwoners de zorg krijgen waar ze recht op hebben. Van wethouder Mary van Gent (SHK) horen wij alleen juichverhalen, maar vanuit de samenleving krijgen wij toch ook andere signalen. Hoe zit dat?
De drie fracties besloten daarom zelf een onderzoek te doen. 

Op 11 mei was er een openbare beeldvormende bijeenkomst over Partnerschap in Zorg, waarin het college met de raad in gesprek ging over de samenwerking met Incluzio. Op de agenda stond onder andere de presentatie van het jaarverslag van Incluzio.
Wie schetst onze verbazing, toen bleek dat de WMO-adviesraad, het belangrijkste adviesorgaan voor het college betreffende de WMO, niet door het college was uitgenodigd. Alleen Wonen Plus Welzijn, de GGD, Triversum/Psychologenpraktijk Noordkop, een huisarts en een aantal wijkteamconsulenten waren uitgenodigd.

ChristenUnie, PvdA en GroenLinks hebben de WMO-adviesraad daarom zelf uitgenodigd en presenteerden tijdens de bijeenkomst de niet erg positieve uitslag van hun onderzoek. De voorzitter van de WMO-adviesraad deed vervolgens een stevige, zeer kritische duit in het zakje. Zijn kritiek komt overeen met de bevindingen van de drie raadsfracties en gaat zelfs verder dan dat. Bovendien merkte hij op dat de gemeente niet genoeg verantwoordelijkheid voor de zorg neemt en alles overlaat aan Incluzio. Adviezen en opmerkingen van de WMO-adviesraad worden niet gehoord en niet opgevolgd. Brieven worden vaak niet beantwoord.
Wethouder Mary van Gent kwam zo flink onder vuur te liggen. Daar schrokken college, raad en Incluzio toch wel van. Dit had niemand verwacht, ook al hadden de drie fracties het onderzoek wel aangekondigd. De kritiek was best vervelend, want het had zo’n mooie avond moeten worden. Vanuit de coalitiepartijen kwamen opmerkingen als: Kunt u dat bewijzen? en Dat is ook maar een mening. De wethouder ging er inhoudelijk niet op in. Ook de directeur van Incluzio had de kritiek niet verwacht, hij werd steeds bozer. Dat is opmerkelijk, want alle organisaties waarmee door GroenLinks, ChristenUnie en PvdA gesproken is, waren behoorlijk kritisch over de samenwerking met Incluzio. Waarom komt daarvan niets tot uiting in het jaarverslag van Incluzio?
Het onderstaande verslag is tijdens de bijeenkomst op 11 mei aangeboden aan wethouder Mary van Gent.

Onderzoek naar het functioneren van het sociaal domein in de gemeente Hollands Kroon

uitgevoerd door de fracties van de PvdA, ChristenUnie en GroenLinks

De raadsfracties van de PvdA, ChristenUnie en GroenLinks zijn bezorgd over de gevolgen van de decentralisaties van het sociaal domein en de stand van zaken betreffende de samenwerking tussen Incluzio, ketenpartners en de ervaringen van inwoners.
De gemeente is en blijft verantwoordelijk voor de zorg en het is de plicht van de gemeenteraad om zich goed te laten informeren en te controleren of onze inwoners de zorg krijgen waar ze recht op hebben. Het is uitdrukkelijk niet onze bedoeling om een politiek statement te maken, we hebben met een positieve insteek geluisterd naar de bevindingen van de verschillende zorgorganisaties en hopen dat er iets mee gedaan wordt. Zoveel mogelijk organisaties werden uitgenodigd om met ons in gesprek te gaan, hun ervaringen te delen en antwoord op onze vragen te geven. Voor sommige was het te vroeg om conclusies te trekken, omdat men nog in een beginfase van samenwerking verkeert.
Een aantal organisaties aarzelde; men is in veel gevallen immers afhankelijk van Incluzio  (dit geldt duidelijk niet voor de vrijwilligersorganisaties) en durft niet vrijuit te spreken. Daarom hebben we dit verslag op hun verzoek geanonimiseerd. We betreuren het dat dit nodig is.
De algemene indruk is dat Incluzio nog aan het ‘settelen’ is. Bij de aanvang waren de verwachtingen hooggespannen. In veel gevallen verloopt de communicatie met Incluzio moeizaam (geen reactie; toezeggingen over terugbellen of mailen worden niet nagekomen, maar dat scheelt per persoon). Bij contact moet men blijven herhalen en het verhaal telkens opnieuw doen. Er zijn heel veel wisselingen van contactpersonen, waardoor sommige dingen stroperig verlopen. Mede hierdoor kan het heel lang duren voordat een beschikking rond komt. Men hoopt dat dit aanloopproblemen zijn.

Tarieven voor bepaalde diensten/organisaties gingen omlaag (wurgcontracten, systeem om aantal uren te bepalen) en de administratieve druk omhoog. Het is een commercieel bedrijf waarbij het puur om de winst gaat en niet in eerste instantie om de zorg.
Het aanbod is beperkt, wat betekent dat er onvoldoende keuzevrijheid voor cliënten is. De indruk bestaat dat Incluzio liever geen PGB’s geeft.

Een aantal taken die eerst door andere organisaties gedaan werden, zijn door Incluzio ‘ingelijfd’, waardoor mensen hun werk zijn kwijtgeraakt; sommige organisaties zijn bang dat ook zij straks de onafhankelijke schakel naar Incluzio zullen moeten missen. Er wordt vaak al lange tijd heel goed samengewerkt met mensen die over ervaring en de nodige expertise beschikken en dat dreigt verloren te gaan wanneer men telkens met wisselende ‘generalisten’ te maken krijgt.
De medewerkers staan er niet allemaal hetzelfde in. Het maakt heel veel uit met wie je praat, de kwaliteit van de medewerkers is wisselend.

De leden van de wijkteams worden intern geschoold om meer taken zelf te gaan doen. Scholing is echter niet hetzelfde als een opleiding. Er is veel twijfel of er in de wijkteams genoeg kennis aanwezig is. In de wijkteams werken generalisten, geen specialisten. De vrees bestaat dat wijkteams de ernst van problemen niet herkennen en zelf gaan dokteren, waardoor cliënten te laat worden doorgestuurd naar specialistische hulp. Dat is slecht voor de cliënt en kost uiteindelijk veel meer dan directe doorverwijzing naar de juiste hulpverlener.

Er worden dan ook zorgen geuit over de kwaliteit van de zorg die Incluzio steeds meer naar zich toetrekt en overneemt van zorgprofessionals. (Zijn de hulpverleners van Incluzio echte zorgprofessionals?) Incluzio ziet niets in bepaalde vormen van zorg of heeft deze verminderd,  waardoor sommige cliënten minder goed zelfstandig kunnen functioneren.

Er wordt getwijfeld aan de onafhankelijkheid van de wijkteams. Men vindt het niet juist dat het wijkteam indiceert en doorverwijst naar een eigen medewerker, er is geen keuzevrijheid. Hoe zit het met onafhankelijke cliëntondersteuning en waar moet je met je klachten heen? Verzoek om meer contact met WMO-adviesraad en benoemen van een sociaal raadsman in Hollands Kroon.

Sommigen vinden dat er vooral veel nadruk ligt op jeugd en minder op ouderen.
Praktische zaken als een stoepje aanpassen o.i.d. worden meteen goed aangepakt (door Kernbeheer).

Vrijwilligersorganisaties ervaren de samenwerking met Incluzio als open en plezierig; goede communicatie, ook met de wijkteams. Men waardeert de korte lijnen. Er wordt veel beroep op ze gedaan. De vrijwilligers merken dat het voor inwoners niet altijd helder is waar ze terecht kunnen (bijvoorbeeld de toegankelijkheid van internet om iets te vinden moet beter).

Er worden twijfels geuit over het eerlijk invullen van de monitor (omdat over de schouder wordt meegekeken en vanwege de vraagstelling).

Wijkteams van Incluzio en de voormalige wijkteams van het COWWI (ging over bijzondere bijstand en Werk en inkomen) worden nog vaak door elkaar gehaald, wat verwarring geeft.

Eind maart was een bijeenkomst met Incluzio en alle aangesloten organisaties. Dat heeft men zeer gewaardeerd, maar gebeurt er iets met de feedback die daar werd gegeven? Daar is men zeer benieuwd naar. Ook vraagt met zich af of er wordt geluisterd naar de adviezen van de WMO-adviesraad.