ALGEMENE BESCHOUWINGEN  BEGROTING 2015-2018 HOLLANDS KROON

1 oktober 2014

De begroting die voor ons ligt bestaat voornamelijk uit bezuinigingen. De gemeente heeft te weinig geld en moet er maar het beste van zien te maken. Volgend jaar komen er extra taken in het sociaal domein op de gemeente af, die waarschijnlijk niet kunnen worden betaald uit het extra geld dat de gemeente ervoor krijgt. De overheveling van taken gaat immers gepaard met een flinke bezuiniging. GroenLinks maakt zich hier grote zorgen over.
Wij hopen dat de problemen die ongetwijfeld zullen ontstaan naar tevredenheid kunnen worden opgelost, maar het kost grote moeite om er op te vertrouwen dat dat zal gaan lukken.

Ik wil nu enkele punten uit de begroting aanstippen.

PROGRAMMA 4. ONDERWIJS EN VOORSCHOOLSE PERIODE

Missie (pagina 35):  (...) De leerlingen krijgen een veelzijdig onderwijsprogramma, zodat zij goed zijn voorbereid op hun rol in de maatschappij. (...)

Dit is pronken met andermans veren. De gemeente heeft namelijk totaal niets te zeggen over onderwijsprogramma’s en levert er ook geen bijdrage aan.

PROGRAMMA 5: NATUUR, CULTUUR EN RECREATIE

In de begroting staat niets over gemeentelijk monumentenbeleid. Er is in 2012 wel een erfgoedverordening vastgesteld en er is een monumentencommissie, maar nog steeds geen beleid. De Bond Heemschut heeft onlangs aangetoond dat Hollands Kroon tot de slechtst presterende gemeenten op dit gebied behoort.
Hollands Kroon telt momenteel 130 rijksmonumenten, 56 provinciale monumenten, 2 beschermde dorpsgezichten en slechts 2 gemeentelijk monumenten (het vissershuisje aan de Zuiderdijkweg in Wieringerwerf en de noodwoning aan de Gesterweg in Den Oever).
Ter vergelijking: Schagen heeft een vergelijkbaar aantal rijks- en provinciale monumenten, maar wel 143 gemeentelijke monumenten.GroenLinks wil een actiever monumentenbeleid in Hollands Kroon.

De gemeente heeft een rijke geschiedenis. Historische gebouwen, stolpboerderijen, kerken, dijken, eeuwenoude dorpen en moderne polders geven onze gemeente een bijzonder karakter. Onze geschiedenis is op veel plekken nog goed zichtbaar.

Wij moeten zuinig zijn op dit culturele erfgoed, niet alleen omdat onze eigen geschiedenis belangrijk is voor de identiteit van Hollands Kroon, maar ook omdat het erfgoed een goede bijdrage kan leveren aan de sociale en economische ontwikkeling van onze gemeente.
Voor het slopen van onbeschermde panden hoeft geen sloopvergunning te worden aangevraagd. Het rijke erfgoed van Hollands Kroon is daardoor bijzonder kwetsbaar, zelfs vogelvrij. Om historische bouwwerken te kunnen behouden is bescherming absoluut noodzakelijk.

Een voorbeeld: als de eigenaar het klooster in Nieuwe Niedorp wil slopen, dan  kan daar niets tegen worden gedaan. Het is geen monument en het staat niet in een beschermd dorpsgezicht. De eigenaar hoeft de sloop alleen te melden bij de RUD (Regionale Uitvoeringsdienst Noord-Holland) en dan kan hij aan de slag.
Het beschermen van erfgoed is niet alleen van belang om de geschiedenis van de gemeente zichtbaar te houden, maar draagt ook bij aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat en kan het toerisme stimuleren. Mensen willen graag in een mooie omgeving wonen en stellen ook tijdens hun vakantie een schone omgeving met veel groen en een rijk cultureel erfgoed buitengewoon op prijs.

Het behoud van het cultureel erfgoed is dus ook van groot belang voor de lokale economie. Geld dat hieraan wordt besteed is geen weggegooid geld. Het is een investering in de toekomst. Een aantrekkelijke omgeving trekt meer recreanten en toeristen naar de Kop van Noord-Holland en leidt tot meer overnachtingen en economische spin-off.
In dit kader is het overigens ook van groot belang dat de gemeente een zeer terughoudend kapbeleid voert en dat er een herplantingsplicht geldt voor bomen die toch moeten worden gekapt.

GroenLinks vraagt het College om in de periode 2014-2018 serieus werk te gaan maken van het behoud van het cultureel erfgoed en in de begroting een bedrag vrij te maken voor een (beperkte) uitbreiding van de gemeentelijke monumentenlijst.  
Om de lijst in deze tijden haalbaar te maken kan er gekozen worden voor een gefaseerde aanwijzing van de monumenten.
Het is nu nog niet te laat.

Ten derde (nu we het toch over gebouwen hebben):

PROGRAMMA 8. RUIMTELIJKE ONTWIKKELING

Ambitie (pagina 62): Voldoen aan de vraag naar kwalitatief uitstekende, duurzame en levensloopbestendige woningen.

Deze ambitie sluit aan bij ons verkiezingsprogramma, dus daar is GroenLinks blij mee. Het is echter te passief geformuleerd.
Wij stellen daarom de volgende wijziging voor: Het stimuleren van duurzaam bouwen. Wat gebouwd wordt, is energiezuinig, van hoge kwaliteit en levensloopbestendig.

Bij het plannen van nieuwe wijken en gebouwen wordt rekening gehouden met de optimale benutting van de zonnestand.
Door gebouwen direct slim te plaatsen kan immers veel energie worden bespaard en kunnen zonnecellen worden geplaatst. Ook kan het comfort omhoog (tuin of balkon op zuiden).
En het kost niets extra.

Mijn vierde en laatste punt.

PROGRAMMA 7. VOLKSGEZONDHEID

Missie (pagina 51): Een gezonde leefomgeving is van groot belang voor alle inwoners van Hollands Kroon.

Om duurzaam om te gaan met water is het noodzakelijk dat in de hele gemeente goed met de afvalstromen wordt omgegaan. Een gezonde leefomgeving is van groot belang voor alle inwoners van Hollands Kroon, óók voor inwoners van het buitengebied.
In de begroting worden bedragen gereserveerd voor het onderhoud van de bestaande riolering. Er zit genoeg geld in de reserve voor de rioleringsuitgaven, zodat er niet hoeft te worden bijgestort. De rioolheffing kan met 7% omlaag. Dat is een totaalbedrag van € 300.000 per jaar. Per rioolaansluiting levert dit een lastenverlichting van slechts € 15 op, een symbolisch bedrag zoals de wethouder het terecht noemde.
GroenLinks mist de ambitie van de gemeente om in het kader van volksgezondheid en waterkwaliteit te komen tot de aanleg van riolering in het buitengebied, waar in feite nog middeleeuwse toestanden heersen.  In de kengetallen op pagina 56 ontbreken zelfs de gegevens over het aantal woningen dat (nog) niet is aangesloten op de riolering.
GroenLinks verzoekt het College de voorgenomen verlaging van de rioolheffing te heroverwegen en het geld te besteden aan de (gefaseerde) aanleg van riolering in het buitengebied.  

Jan Eichhorn

Fractievoorzitter GroenLinks   oktober 2014